Nocne i świąteczne dyżury na nowych zasadach. Zmiany dla aptek i samorządów

Znaczne skrócenie obowiązkowych nocnych i świątecznych dyżurów aptek oraz rozluźnienie obowiązków samorządów związanych wyznaczaniem dyżurnych placówek – takie m.in. zmiany zawarte są w tzw. dużej nowelizacji ustawy refundacyjnej. Dokument został przyjęty przez sejmową Komisję Zdrowia.

Publikacja: 07.07.2023 11:01

Nocne i świąteczne dyżury na nowych zasadach. Zmiany dla aptek i samorządów

Foto: Adobe Stock

Nowelizacja, oprócz istotnych zmian w związanych z procesem refundacji leków, wprowadza też sporo modyfikacji do innych ustaw, w tym do ustawy prawo farmaceutyczne. Część z nich dotyczy właśnie dyżurów aptek. To temat, który od dawna stanowił punkt sporu między farmaceutami i właścicielami tych placówek, a samorządowcami. Dochodziło do nich głównie w powiatach ziemskich, mających swoje siedziby w małych miastach.

Ministerstwo Zdrowia, po konsultacjach ze środowiskiem farmaceutów oraz stroną samorządową zaproponowało rozwiązania, które w jego ocenie z jednej strony zakończą te spory, z drugiej – nadal będą zapewniały pacjentom dostęp do leków. „Projektodawca jest zdania, że dyżury apteczne wymagają odejścia od filozofii przymusowości na rzecz rozwiązań w pierwszej kolejności bazujących na dobrowolności. W dużej mierze związanej z tym, że pełnienie dyżurów będzie płatne (…)” – czytamy w uzasadnieniu do projektu.

Wyznaczanie aptek dyżurnych tylko w miastach do 40 tys. mieszkańców

MZ tłumaczy, że przejawem „odejścia od filozofii przymusowości” ma być zasada, że nie w każdym powiecie (dotyczy to również miast na prawach powiatu) apteka dyżurna musi być „obligatoryjnie wyznaczana”. Jak to ma wyglądać w praktyce? Z projektu wynika, że samorządy, tak jak do tej pory, zbierać będą informacje o pracy aptek ogólnodostępnych na swoim terenie. Jeśli okaże się, że godziny ich otwarcia nie zapewniają mieszkańcom dostępu do leków w porze nocnej i w święta, oraz że sytuacja ta będzie dotyczyć powiatów, których siedzibą są miasta do 40 tys. mieszkańców – wówczas władze samorządowe będą zobligowane do wyznaczenia apteki dyżurnej.

Obowiązek ten nie będzie dotyczył tzw. powiatów obwarzankowych (czyli powiatów mających swoją siedzibę w miastach sąsiadujących z miastami na prawach powiatu). Autorzy projektu uzasadniają to tym, że mieszkańcom takich powiatów łatwiej jest się dostać do sąsiedniego dużego miasta niż do „swojego” miasta powiatowego. „(…) dostępność komunikacyjna miasta na prawach powiatu jest z obszaru takiego powiatu lepsza, zatem społeczeństwo w łatwiejszy sposób może skorzystać z usług apteki ogólnodostępnej znajdującej się na terenie miasta na prawach powiatu, niż w ramach „powiatu obwarzankowego” – czytamy.

W przyjętym przez Komisję Zdrowia projekcie znalazł się również zapis, że przed podjęciem uchwały samorząd ma poinformować apteki o potrzebie jej podjęcia – dając im tym samym możliwość zgłoszenia się do dyżurów.

Nowe definicje dyżurów nocnych i świątecznych

W projekcie zdefiniowano również, co oznacza dyżur nocny i świąteczny (dyżur w dzień wolny od pracy).

W przypadku dyżuru świątecznego (dyżuru w dzień wolny od pracy – za taki dzień wg projektu nie uznaje się soboty) chodzić będzie o dyżur pełniony przez aptekę ogólnodostępną „bez przerwy przez kolejne 4 godziny zegarowe w przedziale czasowym między 10.00 a 18.00”.

Za dyżur nocny będzie uznawany „dyżur pełniony przez aptekę ogólnodostępną bez przerwy przez kolejne 2 godziny zegarowe w przedziale czasowym między godzinami 19.00 a 23.00”. W uzasadnieniu do projektu czytamy, że takie zawężenie nie oznacza, że chętne apteki nie będą były otwarte również po godz. 23.

Wynagrodzenie dla aptek, zniesienie opłat za ekspedycję nocną

Projekt ustawy przyjęty przez Komisję Zdrowia zakłada, że apteki dyżurne w powiatach mających swoją siedzibę w miastach liczących do 40 tys. mieszkańców, dyżurujące w godzinach zapisanych w ustawie będą otrzymywały za to wynagrodzenie z NFZ. Będzie ono miało postać ryczałtu w wysokości 3,5 proc. minimalnego wynagrodzenia za pracę w przeliczeniu na jedną godzinę faktycznie przeprowadzonego dyżuru. Jeśli jakiś samorząd uzna, że chce, żeby apteki na jego terenie dyżurowały dłużej niż godziny przewidziane w ustawie, będzie mógł je do tego zachęcić również oferując wynagrodzenie – ale już z własnego budżetu.

Z nowej wersji art. 94 ustawy prawo farmaceutyczne zniknęły przepisy dotyczące opłat za ekspedycję nocną leków. Chodzi o dodatkowe dopłaty doliczane przez apteki pacjentom do niektórych leków wydawanych „w porze nocnej”.

Pierwsze czytanie projektu dużej nowelizacji ustawy refundacyjnej odbyło się przed sejmową Komisją Zdrowia 5 i 6 lipca br. Dokument został przyjęty. Być może kolejne czytanie odbędzie się podczas posiedzenia Sejmu które ma się odbyć w dniach 11-13 lipca br. Oprócz kwestii dyżurów projekt zawiera też wiele przepisów zmieniających proces refundowania leków w Polsce (część z nich jest mocno krytykowana przez firmy farmaceutyczne, m.in. wprowadzenie możliwości refundacji dla leków bez recepty czy obowiązek dostarczania leków refundowanych do 10 hurtowni). Dokument wprowadza też wyższe marże na leki refundowane dla aptek i hurtowni farmaceutycznych. M.in. z tego względu cieszy się poparciem tych dwóch środowisk, które naciskają na jego przyjęcie przed wyborami.

Materiał partnera
Wrocław inwestuje w zieleń i odnawialne źródła energii
Materiał Promocyjny
Tajniki oszczędnościowych obligacji skarbowych. Możliwości na różne potrzeby
Materiał partnera
Wielkie zmiany w marszałkowskich szpitalach Pomorza Zachodniego
Jakość życia
20 lat Bydgoszczy w UE. Spełniliśmy marzenia
Materiał partnera
Unijne oblicze Krakowa
Materiał Promocyjny
Naukowa Fundacja Polpharmy ogłasza start XXIII edycji Konkursu o Grant Fundacji
Jakość życia
Zachodniopomorskie coraz bardziej przyjazne dla rowerzystów