Dwie dekady na liście UNESCO

Zespół Staromiejski Torunia znalazł się na liście UNESCO 4 grudnia 1997 roku. Wiążą się z tym profity, ale i wyzwania. Trzeba pieczołowicie dbać o zabytkowe obiekty, aby utrzymać zaszczytną pozycję. Czynią to władze miasta, czerpiąc garściami z środków unijnych.

Publikacja: 25.01.2017 00:30

Dwie dekady  na liście UNESCO

Foto: 123RF

Toruń jest miastem szczególnym, bo jedynym w Polsce, w którym zachował się oryginalny średniowieczny układ ubranistyczny z zabudową od średniowiecza po modernizm. Tłumnie odwiedzany przez turystów, którzy co krok mogą podziwiać najwyższej klasy zabytki – w Zespole Staromiejskim jest ich ponad 300.

Toruński Ratusz, będący jednym z największych ceglanych, tego typu budynków w Europie, gotyckie kościoły z witrażami i dziełami sztuki, których wnętrza zapierają dech w piersiach, Dom Mikołaja Kopernika czy wzniesiony nad Wisłą Zamek Krzyżacki w unikalnym kształcie podkowy. Imponujące Bramy: Mostowa, Klasztorna czy Żeglarska, która była najważniejszym wejściem do miasta i świetnie zachowane mury obronne.

Uwagę zwiedzających przyciągają także kamienice przy ulicach rodem ze średniowiecza. Kiedyś należały do bogatych kupców lub rzemieślników, którzy nie szczędzili wydatków na wyposażenie. Stropy, ściany i klatki schodowe pokrywają urzekające polichromie. Na ścienne malowidła można natknąć się nawet w bankach, restauracjach i sklepach.

Doskonała kondycja kilkusetletnich obiektów to w dużej mierze efekt szczególnej dbałości o nie. W ostatnich latach na remonty, renowacje i konserwacje sztandarowych zabytków miasto wydało wielomilionowe kwoty. Wykłada je z własnej kasy, hojnie wspieranej przez fundusze unijne i norweskie.

– Na listę UNESCO został wpisany układ urbanistyczny Zespołu Staromiejskiego wraz z architekturą, dlatego, że jest autentyczny i dobrze zachowany. Mamy obowiązek utrzymania trwałości tych kryteriów – podkreśla Mirosława Romaniszyn, Miejski Konserwator Zabytków w Toruniu, która z pasją i wielkim profesjonalizmem angażuje się w działania na rzecz zabytków.

W ramach pierwszej edycji projektu „Toruńska Starówka – ochrona i konserwacja dziedzictwa kulturowego UNESCO” w latach 2009-2014 za 36 mln zł (połowa to wsparcie unijne) poddano konserwacji m.in. mury nadwiślańskie i przeprowadzono gruntowne remonty w kilku zabytkowych kościołach obejmujące wnętrza i wyposażenie.

Teraz miasto wraz z ośmioma partnerami, którymi są m.in. parafie, stara się o ponad 71 mln zł, z drugiego etapu projektu o tej samej nazwie. Ostateczna decyzja o wsparciu projektu zapadnie niebawem. W planach jest 14 zadań.

Kiedy 20 lat temu Toruń ubiegał się o wpis na listę UNESCO, recenzentem aplikacji miasta był profesor Jonas Glemża z Uniwersytetu w Wilnie, na Litwie.

– Wówczas pan profesor napisał znakomitą rekomendację. Kiedy w ubiegłym roku nas wizytował, więcej niż pozytywnie ocenił nasze działania na rzecz zachowania zabytków i ich charakteru, co nas niesłychanie cieszy – zaznacza Mirosława Romaniszyn.

– Toruńskie obiekty zabytkowe i te, które stanowią ich otoczenie wymagają nieustannych nakładów dla zachowania wysokich standardów konserwatorskich – podkreśla prezydent Torunia Michał Zaleski, który podpisał w 2016 r. porozumienie z partnerami, w związku ze wspólnym ubieganiem się o środki unijne w ramach drugiego etapu projektu „Toruńska Starówka – ochrona i konserwacja dziedzictwa kulturowego UNESCO”.

Mirosława Romaniszyn, podkreśla:

– Obecność na liście UNESCO zobowiązuje nas do szczególnej dbałości o zabytki. Sukcesywnie je remontujemy orazi konserwujemy. Różnica wizerunkowa Zespołu Staromiejskiego sprzed lat i dziś jest kolosalna – dodaje.

Opinia

Ewa Banaszczuk-Kisiel, dyr. wydziału promocji Urzędu Miasta Torunia

Średniowieczny zespół miejski Torunia, od 20 lat wpisany na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO, sam w sobie stanowi atrakcję turystyczną – tegoroczny jubileusz będzie mocno akcentowany w naszych działaniach. Miasto będziemy promować na kilku płaszczyznach, w tym zapraszając turystów na najciekawsze wydarzenia kulturalne i rozrywkowe, np. kolejną edycję Święta Piernika. Od kwietnia ruszy kampania billboardowa w kilku największych miastach ościennych województw, m.in. w Gdańsku, Gdyni, Sopocie, Łodzi i Poznaniu. Z kolei w CKK Jordanki premierę będzie miał film w reżyserii Pawła Pitery „Habit i zbroja” – którego Toruń jest głównym partnerem – o historii zakonu krzyżackiego. To koprodukcja polska-litewsko-niemiecka. Narratorem jest zdobywca Złotego Globu Stacy Keach. W filmie będzie można zobaczyć zarówno Toruń średniowieczny, jak i współczesny. Produkcję ma zobaczyć kilkaset tysięcy widzów w Polsce, a także w Niemczech, Austrii, we Francji i na Litwie.

Toruń jest miastem szczególnym, bo jedynym w Polsce, w którym zachował się oryginalny średniowieczny układ ubranistyczny z zabudową od średniowiecza po modernizm. Tłumnie odwiedzany przez turystów, którzy co krok mogą podziwiać najwyższej klasy zabytki – w Zespole Staromiejskim jest ich ponad 300.

Toruński Ratusz, będący jednym z największych ceglanych, tego typu budynków w Europie, gotyckie kościoły z witrażami i dziełami sztuki, których wnętrza zapierają dech w piersiach, Dom Mikołaja Kopernika czy wzniesiony nad Wisłą Zamek Krzyżacki w unikalnym kształcie podkowy. Imponujące Bramy: Mostowa, Klasztorna czy Żeglarska, która była najważniejszym wejściem do miasta i świetnie zachowane mury obronne.

Pozostało 83% artykułu
2 / 3
artykułów
Czytaj dalej. Subskrybuj
Archiwum
Znaleźć sposób na nierówną walkę z korkami
Materiał Promocyjny
Jak wykorzystać potencjał elektromobilności
Archiwum
W Kujawsko-Pomorskiem uczą się od gwiazd Doliny Krzemowej
Archiwum
O finansach samorządów na Europejskim Kongresie Samorządów
Archiwum
Pod hasłem #LubuskieChallenge – Łączy nas przyszłość
Archiwum
Nie można zapominać o ogrodach, bo dzięki nim żyje się lepiej