Z tego artykułu dowiesz się:
- Główne daty otwarcia sezonu oraz obszary dostępności kluczowych szlaków wodnych.
- Istotne ograniczenia w użytkowaniu akwenów oraz mechanizmy bezpieczeństwa dla żeglarzy.
- Kluczowe inwestycje modernizacyjne infrastruktury wodnej i ich znaczenie dla regionu.
- Perspektywy rozwoju szlaków wodnych w kontekście powiązań regionalnych i ponadregionalnych.
Rusza sezon żeglarski na Mazurach. Oficjalny start odbędzie się w majówkę. Na 1 maja zaplanowano doroczną paradę jachtów w Giżycku na Kanale Łuczańskim. Dla żeglarzy dostępny jest cały główny ciąg systemu Wielkich Jezior Mazurskich, w tym jeziora: Roś, Seksty, Śniardwy, Mikołajskie, Tałty, Tałtowisko, Kotek, Szymon, Szymoneckie, Jagodne, Boczne, Niegocin, Tajty, Kisajno, Łabap, Dargin, Kirsajty oraz Mamry.
Żeglować można także po łączących je rzekach i kanałach na odcinku Pisz – Węgorzewo. Również na bocznych odnogach szlaku m.in.: Śniardwy – Okartowo, Mikołajskie – Bełdany – Guzianka Mała i Wielka – Nidzkie wraz z Kanałem Nidzkim, Tałty – Ryńskie do Rynu, Niegocin – Tajty – Kisajno i Mamry – Święcajty.
Są jednak ograniczenia: wszystkie szlaki żeglugowe przystosowane są wyłącznie do pływania w ciągu dnia. Ze względu na niski stan wód zamknięta pozostaje rzeka Pisa od jeziora Roś do ujścia do Narwi. Natomiast bezpieczeństwa żeglarzy ma pilnować system sygnalizacji ostrzegawczej przed niebezpiecznymi zjawiskami pogodowymi – sieć 17 masztów z głowicą sygnalizacyjną emitująca sygnały błyskowe. System uruchamia się automatycznie, gdy otrzyma wiadomość z Instytutu Meteorologii i Gospodarki Wodnej o zbliżającym się zagrożeniu.
Szlak Wielkich Jezior Mazurskich umożliwia uprawianie wszystkich rodzajów turystyki wodnej
Szlak Wielkich Jezior Mazurskich jest najpopularniejszym i najpiękniejszym szlakiem żeglugowym północno-wschodniej części Polski. Tak rozległego ciągu jezior, umożliwiającego uprawianie wszystkich rodzajów turystyki wodnej, a równocześnie tak urozmaiconego, nie ma w żadnym z państw Europy. Główny szlak Wielkich Jezior Mazurskich zaczyna się na jeziorze Brzozolasek w pobliżu miasta Pisz, a kończy się na Kanale Węgorzewskim w Węgorzewie. Długość szlaku w linii prostej to 111 km. W sumie region oferuje blisko 150 kilometrów wodnych tras.
Czytaj więcej
Bulwary Sekwany zmieniły postrzeganie Paryża, a bulwary Tamizy wyobrażenie o londyńskich dzielnicach. Podobną rolę mogą pełnić bulwary wiślane, odr...
Ich utrzymanie wymaga dużych nakładów na inwestycje. Dzięki nim m.in. odnowiono jeden z najbardziej charakterystycznych dla regionu elementów szlaku żeglugowego – śluzę Guzianka I. Otwarto także Kanał Łuczański, którego remont kosztował prawie 70 mln zł. To droga wodna głównego szlaku Pisz – Węgorzewo, łącząca jezioro Niegocin z jeziorem Kisajno. Mierzący nieco ponad 2 km Kanał Łuczański jest trzecim pod względem długości kanałem mazurskim. Na tym szlaku trzeba się jednak liczyć obecnie z utrudnieniami, z powodu rozbiórki starego i budowy nowego mostu oraz umacniania brzegów w ramach rozbudowy obwodnicy Giżycka. Wcześniej oddano żeglarzom wyremontowany Kanał Szymoński, który przebudowano i umocniono na długości prawie 2,5 km.
Przybywa kolejnych inwestycji, w przyszłości mają doprowadzić do połączenia jezior mazurskich z Mazowszem. Część przedsięwzięć już teraz ma charakter ponadregionalny. W kwietniu 2025 r. dofinansowanie z UE zyskał projekt „Pisa-Narew – szlak aktywnej turystyki wodnej”, przygotowany przez trzy województwa: podlaskie, mazowieckie i warmińsko-mazurskie.
– Połączyliśmy działania, aby stworzyć ponadregionalny produkt turystyczny. Skorzystają na tym nie tylko wodniacy, ale także mieszkańcy gmin, na terenie których będą realizowane inwestycje, ponieważ zwiększy to atrakcyjność turystyczną tych obszarów – zapowiadał marszałek województwa warmińsko-mazurskiego Marcin Kuchciński. Szlak wodny Pisa-Narew liczy prawie 400 km. Projekt jego przystosowania ma być realizowany do 2028 r. na terenie trzech województw. Zakłada budowę infrastruktury turystycznej wzdłuż szlaku, w tym Miejsc Przyjaznych Kajakarzom, punktów postojowych, uporządkowanie wewnętrznych układów komunikacyjnych oraz zagospodarowanie terenu.
Do końca 2027 r. zaplanowano realizację wartego ponad 37 mln zł projektu „Zielona infrastruktura Wielkich Jezior Mazurskich – komponent A”, którego celem jest poprawa bezpieczeństwa użytkowników akwenów, poprawa jakości wody oraz zabezpieczenie brzegów jezior przed degradacją wskutek gwałtownych zmian pogodowych. Inwestycja jest dofinansowywana z pieniędzy unijnych – programu regionalnego Fundusze Europejskie dla Warmii i Mazur, gdzie wartość wsparcia sięga 25 mln zł. Projekt został podzielony na dwa zadania: pierwsze to rozbudowa kanału łączącego jezioro Niegocin z jeziorem Grajewko. Drugim jest zabezpieczenie brzegu jeziora Guzianka Wielka w miejscowości Ruciane-Nida.
Sezon dla turystyki wodnej zaczyna się także nad rzekami
Z walorów regionu skorzystają nie tylko żeglujący. W tym roku, po piętnastu latach przerwy, wraca wyjątkowa atrakcja zachodniej części Mazur – trwający 11 godzin rejs Kanałem Elbląskim na 80-kilometrowej trasie pomiędzy Ostródą i Elblągiem. Statki pokonają cztery śluzy, pięć pochylni, przeciągane będą po torowisku. Rejsy mają być organizowane od końca kwietnia do początku października.
Czytaj więcej
Poszerzenie drogi wodnej do portu w Elblągu pozwoli wykorzystać 200 mln zł z funduszy unijnych na zwiększenie jego zdolności przeładunkowych i otwa...
Tymczasem sezon dla turystyki wodnej zaczyna się także nad rzekami. W Warszawie rozpoczęty został sezon nad Wisłą, gdzie na plaży Poniatówka przedstawiciele miejskich instytucji poinformowali o zbliżających się wydarzeniach, m.in. związanych z żeglarstwem. – Wiślana Liga Żeglarska jest zupełnie nową formułą wydarzenia sportowego – zapowiedział prezydent Warszawy Rafał Trzaskowski. Do cyklu wyścigów rozgrywanych na warszawskim odcinku Wisły – od Grubej Kaśki po Plażę Rusałka – staną załogi na jachtach klasy Omega, konstrukcji doskonale dopasowanej do warunków Wisły. Do tego dojdą bezpłatne rejsy widokowe na pokładach łodzi stołecznej żeglugi pasażerskiej, a w tym sezonie oferta poszerzona zostanie o Port Żerański. Po raz czwarty na warszawskim odcinku Wisły rozegrane zostaną All Boats Race 2026. Natomiast na odcinku Białołęka (Tarchomin) – Bielany (Przystań Młociny) wróci przeprawa promowa.
W Bydgoszczy w majówkę ruszy tramwaj wodny kursujący po Brdzie. Jak podaje serwis InfoShip, Bydgoski Tramwaj Wodny od lat stanowi jedną z charakterystycznych atrakcji miasta, a rejsy pozwalają spojrzeć na Bydgoszcz z perspektywy rzeki i zobaczyć jej najważniejsze zabytki oraz infrastrukturę wodną.
Z początkiem maja startuje również prom na trasie Świbno–Mikoszewo skracający o ponad 20 kilometrów drogę pomiędzy Mierzeją Wiślaną a Trójmiastem. To sprawia, że w sezonie letnim, kiedy ruch turystyczny w regionie znacząco rośnie, staje się szczególnie popularny.
