W miastach będzie więcej zieleni. Nowe pomysły samorządów

Więcej terenów zielonych i lepszy dostęp do nich, trawniki zamiast betonu, zielone torowiska i wiaty – tak można podsumować starania samorządów o to, by w miastach przybyło zieleni.

Publikacja: 05.01.2024 14:49

Dla mieszkańców Warszawy szczególnym i bardzo lubianym zieleńcem jest Pole Mokotowskie

Dla mieszkańców Warszawy szczególnym i bardzo lubianym zieleńcem jest Pole Mokotowskie

Foto: Drone in Warsaw

– Zieleń może nas uratować przed konsekwencjami zmian klimatu. Stąd starania i nowe pomysły jak zwiększyć jej ilość – podsumowuje Piotr Kempf, dyrektor krakowskiego Zarządu Zieleni Miejskiej.

Więcej parków

Podejście samorządów do zieleni w ostatnich latach bardzo się zmieniło. Konsekwencją tej zmiany jest to, że powstają nowe parki, sadzi się drzewa, przybywa ogrodów deszczowych, mikrolasów... Kraków zwiększył dwukrotnie powierzchnię zieloną i dostęp do niej. W 2015 roku w mieście funkcjonowały 43 parki, dziś liczba miejskich parków to 70 i ponad 30 utworzonych ostatnio parków kieszonkowych. Miasto ma typowe parki, ale też leśne, rzeczne, wspomniane kieszonkowe - niewielkie zielone enklawy wkomponowane w zabudowę miasta, zielone wybiegi dla czworonogów i powstające licznie ogrody społeczne (Kraków jako jedyny w Polsce posiada regulacje prawne, umożliwiające mieszkańców zakładanie takich miejsc).

Nowymi parkami chwali się też Warszawa. W ub. roku rozpoczęła budowę parku linearnego Suwak na pograniczu Ochoty i Mokotowa i linearnego skweru wzdłuż ul. Krasińskiego. Podpisana została umowy na budowę 13-hektarowego parku Żerańskiego na Białołęce i dwukilometrowego parku linearnego nad obwodnicą Warszawy na Ursynowie. Parki kieszonkowe, skwery i zielone zakątki zarówno w stolicy jak i innych miastach powstają najczęściej w ramach projektów z budżetu obywatelskiego. Miasta rocznie wykonują przynajmniej kilka takich projektów.

Czytaj więcej

Jak przeżyć w ekstremalnych warunkach. Jest podręcznik dla miast

Gdańsk nowe miejsca zielone urządza głównie na terenach gminnych. Wyjątkiem są porozumienia z inwestorami prywatnymi, którzy realizują teren zielony, a następnie przekazują gminie. - W ten sposób, w ostatnich czterech latach, miasto pozyskało cztery tereny rekreacyjne różnej wielkości (największy miał 1,6 ha) – informuje Jędrzej Sieliwończyk z referatu prasowego gdańskiego magistratu.

Gdańsk utworzył też dwa nowe zbiorniki retencyjne z zielenią towarzyszącą, a cztery kolejne realizuje. W mieście powstały także dwa mikrolasy - jeden wg zasad botanika Akiry Miyawakiego nad zbiornikiem retencyjnym Świętokrzyska II, a kolejny na Jasieniu.

Nowe parki, skwery i zieleńce (np. zieleniec przy ul. Podkomorskiej) powstają też w Poznaniu. - Miasto systematycznie pozyskuje tereny pod zieleń. W latach 2020-2022 Poznań nabył 25,3 hektara z przeznaczeniem pod realizację zieleni i lasów, z czego ok. 3 hektary na poszerzenie parku Rataje od strony ul. Inflanckiej i Kruczej – mówi Kamil Wyszomirski z poznańskiego magistratu.

Szczególne zielone miejsca

Krakowianie za szczególne zieleńce uznają park Jalu Kurka i Wisławy Szymborskiej. – Szczególne, bo park Jalu Kurka przez kilkanaście lat nie należał do miasta i został odkupiony, a park noblistki powstał od zera, w miejscu parkingu. Oba te tereny były bardzo wyczekiwane – mówi Aleksandra Mikolaszek z Zarządu Zieleni Miejskiej (ZZM).

Dla mieszkańców stolicy szczególnym i bardzo lubianym zieleńcem jest Pole Mokotowskie. Ten park razem z parkami Pod Kopcem Powstania Warszawskiego i Cichociemnych Spadochroniarzy AK na Ursynowie został w 2023 roku gruntownie zmodernizowany. We wszystkich parkach przybyło roślinności – łącznie posadzono tysiące krzewów, bylin i ponad 800 parkowych drzew. Największą metamorfozę widać w parku Pole Mokotowskie. Zamiast betonowych stawów pojawił się nowy układ wodny z szuwarami i drewnianymi podestami.

Czytaj więcej

Betonoza w odwrocie? Rosną szanse na drzewa na miejskich placach

- Zielona Warszawa to nasz priorytet. Dlatego sadzimy drzewa i krzewy, tworzymy nowe parki i modernizujemy istniejące, torowiska pokrywamy rozchodnikiem, a zbędny beton w miejskiej przestrzeni zastępujemy roślinnością – podkreślał Rafał Trzaskowski, prezydent stolicy.

Dla Gdańska ważna jest zaplanowana realizacja Parku Południowego o łącznej powierzchni 77 ha, dla którego obecnie są sporządzane trzy plany miejscowe. Zieleń jest też ważna dla poznaniaków - chętnie oddają swój głos na „zielone projekty" zgłaszane do Poznańskiego Budżetu Obywatelskiego W 2023 roku miasto zrealizowało (lub dokończy na wiosnę tego roku) kilka zwycięskich zadań w ramach projektu Zielone Fyrtle. Zostanie posadzone ok. 250 drzew i 20 tys. krzewów.

Zielone ulice i torowiska

Nowe drzewa pojawiają się w miastach nie tylko jako rekompensata za drzewa wycięte np. podczas inwestycji drogowych. Najwięcej przybywa ich w trakcie realizacji projektów zazielenienia przestrzeni miejskiej. Tylko w ciągu ostatnich 13 miesięcy Wrocław zasadził ponad tysiąc drzew (ostatnie kilka dni temu). To głównie szybkorosnące i odporne na trudne warunki klony i jawory posadzone przy dwóch głównych arteriach - ul. Legnickiej i Lotniczej, nazwanych zielonymi tętnicami miasta. „Zielone tętnice” na realizację czekały siedem lat. I nie jest to koniec nowych nasadzeń.

W Warszawie dzięki stołecznym dzielnicom i miejskim jednostkom przybyło ok. 100 tysięcy nowych drzew. Najwięcej – ok. 90 tysięcy – na gruntach administrowanych przez Lasy Miejskie – Warszawa, ale też w parkach, na skwerach i wzdłuż pasów drogowych m.in. ul. Kondratowicza, Marszałkowskiej i nowego odcinka ul. Lazurowej na Bemowie. W planach są nasadzenia przy ul. Chmielnej, Ordona i Jana Kazimierza, wzdłuż trasy tramwajowej do Wilanowa czy na tzw. placu Centralnym przed Pałacem Kultury i Nauki.

W różnych dzielnicach Gdańska jesienią ub. roku posadzono 740 drzew. Wykorzystano różnorodne gatunki – lipy drobnolistne, klony, graby, robinie, sosny, brzozy, głogi czy kasztanowce, nawet drzewa owocowe – jabłonie i grusze. Lublin statystycznie rocznie sadzi rocznie ok. tysiąca drzew i 10 tysięcy krzewów. Aktualnie przygotowuje się do budowy nowych parków: Nadrzecznego, Błonie, rewaloryzacji Parku Bronowickiego oraz nowego parku naturalistycznego w wąwozie na Czechowie.

Ważnym elementem zazieleniania przestrzeni miejskiej są też powstające coraz częściej zielone dachy, wiaty przystankowe i tzw. zielone torowiska. Tymi ostatnimi mogą się pochwalić praktycznie wszystkie miasta, które wybudowały nowe torowiska. – Budujemy gdzie się da zielone torowiska. Ostatnie , które powstało w Krakowie, do Górki Narodowej jest w 60 proc. zielone – wyjaśnia Jan Machowski z krakowskiego Zarządu Inwestycji Miejskich.

Ekologia
Spalarnie chcą uznać spalanie śmieci za recykling
Ekologia
Miasta przyspieszyły zakupy „zielonych” autobusów
Ekologia
Samorządowe wsparcie na zieloną energię. Ostatnia chwila na złożenie wniosku
Ekologia
Ustawa wiatrakowa: Samorządowcy chcą powrotu do projektu z 2023 r.
Ekologia
Smog dusi Kraków. Miasto wprowadziło darmową komunikację