Do sukcesu nieodzowne jest szczęście

- Rankingi nigdy nie są do końca obiektywne. Ale ranking „Rzeczpospolitej” należy do najbardziej rzetelnych - pisze Michał Kulesza

Publikacja: 20.07.2010 18:34

W większości zestawień nie jesteśmy w stanie w zbiorze zebranych danych odwzorować wszystkich aspektów działalności ocenianych samorządów. Również ranking „Rz” szereguje gminy według z góry przyjętych licznych założeń i kryteriów, z natury upraszczających rzeczywistość.

Warto więc zauważyć, jak wszechstronną i złożoną działalność prowadzą jednostki samorządu terytorialnego, a zwłaszcza gminy. Gmina to prawdziwy kombajn. Wydaje decyzje administracyjne w dziesiątkach dziedzin i setkach spraw administracyjnych różnego rodzaju (obywatel najczęściej kojarzy gminę z urzędem i ocenia ją przez pryzmat sprawności załatwiania spraw i uprzejmości urzędniczej). Zajmuje się ochroną porządku publicznego, dba o czystość w miejscach publicznych oraz utylizację odpadów, a także o estetykę przestrzeni publicznej, odpowiada za ład przestrzenny i ochronę środowiska oraz gospodarkę wodną. Organizuje życie lokalnej zbiorowości, budując i utrzymując infrastrukturę oraz prowadząc liczne przedsiębiorstwa i instytucje komunalne. Za ich pośrednictwem świadczone są w bardzo szerokim zakresie usługi publiczne – komunikacja zbiorowa, kultura i opieka nad zabytkami, oświata, wodociągi i zaopatrzenie w wodę, kanalizacja oraz usuwanie i oczyszczanie ścieków komunalnych, wysypiska i unieszkodliwianie odpadów komunalnych, budowa i utrzymanie dróg i ulic oraz organizacja ruchu drogowego, dbałość o parki i zieleń komunalną, cmentarze komunalne, pomoc społeczna, ochrona zdrowia, zaopatrzenie w energię elektryczną i cieplną itp. Samorząd wykonuje liczne zadania związane z gospodarką nieruchomościami, w tym zarządza mieniem komunalnym. Zarządza też, jak każda instytucja, innymi zasobami, zwłaszcza kadrowymi, bo od zaangażowania i poziomu pracy pracowników samorządowych zależy w znacznym stopniu sukces albo porażka gminy. Utrzymuje kontakt z mieszkańcami, wspiera działalność tzw. jednostek pomocniczych (sołectw na wsi oraz osiedli i dzielnic na obszarach zurbanizowanych). Stanowi przepisy prawa miejscowego, prowadzi politykę, programując i planując przyszły rozwój, wspiera gospodarkę i zatrudnienie nie tylko na papierze, lecz także realizując wiele przedsięwzięć o ogólnym znaczeniu gospodarczym.

[srodtytul]Nowe czasy nowe zadania[/srodtytul]

Trzeba też zauważyć, że współcześnie, obok klasycznych zadań w sferze użyteczności publicznej, samorząd w coraz szerszym zakresie realnie odpowiada za rozwój lokalny i regionalny, za atrakcyjność gminy dla mieszkańców, przyjezdnych, przedsiębiorców, za warunki życia, wypoczynku, inwestowania. Aby sprostać wszystkim tym wyzwaniom, budżet nie wystarcza; samorząd musi pozyskiwać środki zewnętrzne: z rządu, z funduszy europejskich, z rynku kapitałowego, od partnerów prywatnych.

A jeszcze konieczne okazuje się współdziałanie z sąsiednimi gminami, z powiatem, z samorządem województwa, z administracją rządową, z ekspertami, z mediami, z biznesem i organizacjami pozarządowymi, z młodzieżą, w ramach organizacji samorządowych, z partnerami zagranicznymi…

Wszystkie te i dalsze liczne obszary działań oraz wyzwania składają się na złożony obraz współczesnego funkcjonowania każdej gminy – małej i dużej, miejskiej i wiejskiej. W dużej gminie miejskiej jest to już naprawdę bardzo złożony system organizacyjny, który musi działać jak zegarek: wszystko się dzieje pod baczną obserwacją mieszkańców, a także pod okiem opozycji, zawsze obecnej w życiu publicznym. Władze gminy muszą sprostać tym wyzwaniom – konkurencja nie śpi, inne samorządy chętnie przejmą prymat w tej czy tamtej dziedzinie.

[srodtytul]Coraz większa odpowiedzialność [/srodtytul]

Powyższy – bardzo przecież uproszczony – opis pokazuje dwie rzeczy. Po pierwsze, że zaspokojenie zbiorowych potrzeb mieszkańców i stworzenie dobrych warunków życia zależy dziś głównie od samorządu, a nie od administracji rządowej. Państwo powinno dbać o samorząd, bo w ciągu ostatnich dwóch dekad przekazało mu zasadniczą część odpowiedzialności za sprawy publiczne. Po wtóre, że wbrew łatwym poglądom, które tu i ówdzie wciąż kursują, zarządzanie w samorządzie terytorialnym to robota dla profesjonalistów. Od szefów gmin wymaga się dziś nie tylko entuzjazmu i poczucia misji, lecz przede wszystkim głębokiej wiedzy, umiejętności kierowania zespołami ludzkimi, otwartości na nowe wyzwania, wysokich standardów moralnych i… szczęścia.

Szczęście jest konieczne: nasz obecny system prawny wciąż nie jest przyjazny dla samorządów, nie daje im niezbędnej przy takich wyzwaniach samodzielności (którą – zauważmy – deklaruje konstytucja), hamuje inicjatywę, często traktuje samorządy jak terenowe organy władzy państwowej w PRL, szczegółowo ustalając, co i jak wolno im robić, co raczej przeszkadza, niż pomaga w osiąganiu założonych celów.

Dzisiejsza Polska jest silna samorządem. Silny samorząd jest motorem rozwoju gospodarczego i cywilizacyjnego.

[ramka][b]Michał Kulesza[/b] jest profesorem Uniwersytetu Warszawskiego, partnerem w Kancelarii Domański Zakrzewski Palinka. W latach 1989 – 1999 był jednym z twórców polskiego samorządu[/ramka]

W większości zestawień nie jesteśmy w stanie w zbiorze zebranych danych odwzorować wszystkich aspektów działalności ocenianych samorządów. Również ranking „Rz” szereguje gminy według z góry przyjętych licznych założeń i kryteriów, z natury upraszczających rzeczywistość.

Warto więc zauważyć, jak wszechstronną i złożoną działalność prowadzą jednostki samorządu terytorialnego, a zwłaszcza gminy. Gmina to prawdziwy kombajn. Wydaje decyzje administracyjne w dziesiątkach dziedzin i setkach spraw administracyjnych różnego rodzaju (obywatel najczęściej kojarzy gminę z urzędem i ocenia ją przez pryzmat sprawności załatwiania spraw i uprzejmości urzędniczej). Zajmuje się ochroną porządku publicznego, dba o czystość w miejscach publicznych oraz utylizację odpadów, a także o estetykę przestrzeni publicznej, odpowiada za ład przestrzenny i ochronę środowiska oraz gospodarkę wodną. Organizuje życie lokalnej zbiorowości, budując i utrzymując infrastrukturę oraz prowadząc liczne przedsiębiorstwa i instytucje komunalne. Za ich pośrednictwem świadczone są w bardzo szerokim zakresie usługi publiczne – komunikacja zbiorowa, kultura i opieka nad zabytkami, oświata, wodociągi i zaopatrzenie w wodę, kanalizacja oraz usuwanie i oczyszczanie ścieków komunalnych, wysypiska i unieszkodliwianie odpadów komunalnych, budowa i utrzymanie dróg i ulic oraz organizacja ruchu drogowego, dbałość o parki i zieleń komunalną, cmentarze komunalne, pomoc społeczna, ochrona zdrowia, zaopatrzenie w energię elektryczną i cieplną itp. Samorząd wykonuje liczne zadania związane z gospodarką nieruchomościami, w tym zarządza mieniem komunalnym. Zarządza też, jak każda instytucja, innymi zasobami, zwłaszcza kadrowymi, bo od zaangażowania i poziomu pracy pracowników samorządowych zależy w znacznym stopniu sukces albo porażka gminy. Utrzymuje kontakt z mieszkańcami, wspiera działalność tzw. jednostek pomocniczych (sołectw na wsi oraz osiedli i dzielnic na obszarach zurbanizowanych). Stanowi przepisy prawa miejscowego, prowadzi politykę, programując i planując przyszły rozwój, wspiera gospodarkę i zatrudnienie nie tylko na papierze, lecz także realizując wiele przedsięwzięć o ogólnym znaczeniu gospodarczym.

Materiał partnera
Ciechanów idealny na city break
Materiał partnera
Nowa trakcja turystyczna Pomorza Zachodniego
Materiał partnera
Dolny Śląsk mocno stawia na turystykę
Regiony
Samorządy na celowniku hakerów
Materiał Promocyjny
Technologia na etacie
Materiał partnera
Niezależność Energetyczna Miast i Gmin 2024 - Energia Miasta Szczecin
Materiał Promocyjny
Jak sztuczna inteligencja może być wykorzystywana przez przestępców cybernetycznych?