Ranking Samorządów 2019: Potencjał finansowy miast i gmin

Na razie lokalnym władzom udaje się wygospodarować  w swoich budżetach pieniądze na rozwój. Wkrótce jednak sytuacja może się radykalnie zmienić.

Publikacja: 20.09.2019 08:06

Wiele samorządów zapowiedziało już cięcia w planach inwestycyjnych w związku z obniżką dochodów z PI

Wiele samorządów zapowiedziało już cięcia w planach inwestycyjnych w związku z obniżką dochodów z PIT

Foto: shutterstock

Kondycja finansowa samorządów z pozoru nie wygląda źle. W 2018 r. udało się wygenerować 14,4 mld zł tzw. nadwyżki operacyjnej netto. To różnica między dochodami bieżącymi a wydatkami bieżącymi, pomniejszone o spłatę zadłużenia, a które jest jednym ze wskaźników podlegających ocenie w tegorocznej edycji naszego Rankingu Samorządów.

CZYTAJ TAKŻE: Ranking Samorządów 2019: Święto polskich samorządowców

Nadwyżka operacyjna netto przesądza o potencjale rozwojowym samorządów. W 2018 r. został on bardzo dobrze wykorzystany, ponieważ udało się zrealizować inwestycje o rekordowej wartości 52 mld zł (reszta wartości inwestycji została pokryta z UE oraz zadłużenia). Ale w kolejnych latach może być coraz gorzej. Już w 2019 r. nadwyżka operacyjna może spaść do zaledwie 5,2 mld zł, a w miastach na prawach powiatu – tylko do 675 mln zł – pokazuje analiza Związku Miast Polski. Co więcej, w tym roku ujemną nadwyżkę operacyjną netto wykazuje już 31 (prawie połowa) miast na prawach powiatu i 865 gmin (1/3 wszystkich gmin).

Jak uważają samorządowcy, to efekt rosnących wydatków bieżących, m.in. na oświatę (bo subwencje z budżetu centralnego nie pokrywają wszystkich, szybko rosnących wydatków), na wynagrodzenia (presja płacowa na rynku pracy dotyczy także samorządów), na usługi budowlane (które wzrosły w ostatnich latach o 20-30 proc.), czy energię elektryczną (która jest droższa o 60 proc.).

CZYTAJ TAKŻE: Ranking Samorządów 2019: Rekordowe inwestycje

Nad finansami samorządów zbiera się też coraz więcej czarnych chmur. Reforma PIT, jaką wprowadza rząd jeszcze w tym roku, będzie oznaczać ubytki w lokalnych budżetach na ok. 6 mld zł rocznie, a likwidacja limitów składki na ZUS (co rząd planuje) – ok. 1,2 mld zł rocznie. – Brak rekompensat ubytków w dochodach samorządów przy rosnących kosztach ich funkcjonowania będzie oznaczać faktyczną likwidację ich zdolności rozwojowych – ostrzega Andrzej Porawski, dyrektor Biura ZMP, członek kapituły Rankingu Samorządów.

Kondycja finansowa samorządów z pozoru nie wygląda źle. W 2018 r. udało się wygenerować 14,4 mld zł tzw. nadwyżki operacyjnej netto. To różnica między dochodami bieżącymi a wydatkami bieżącymi, pomniejszone o spłatę zadłużenia, a które jest jednym ze wskaźników podlegających ocenie w tegorocznej edycji naszego Rankingu Samorządów.

CZYTAJ TAKŻE: Ranking Samorządów 2019: Święto polskich samorządowców

2 / 3
artykułów
Czytaj dalej. Subskrybuj
Budżet
Jak miasta zachęcają, by płacić w nich podatki? Można wygrać nawet samochód
Materiał Promocyjny
Wykup samochodu z leasingu – co warto wiedzieć?
Budżet
Samorządy przeznaczają coraz więcej na budżety obywatelskie. Chodzi o miliardy
Budżet
Samorządowe budżety na 2024 r. Miejskie finanse odbijają od dna
Budżet
Rząd ruszy z finansowaniem in vitro, ale samorządy z tego nie zrezygnują
Budżet
Trudne budżety wielkich miast: Warszawie zabraknie miliardów