Z tego artykułu dowiesz się:
- Jakie czynniki, od strategicznych inwestycji po oszczędności finansowe, napędzają wzrost popularności roweru.
- W jaki sposób rozbudowa infrastruktury realnie wpływa na bezpieczeństwo i przybliża miasta do „Wizji Zero”.
- Jak polskie miasta redefiniują przestrzeń publiczną, tworząc spójne, międzydzielnicowe trasy dla rowerzystów.
- Czym są systemy metropolitalne i jaką rolę odgrywają w integracji roweru z transportem publicznym aglomeracji.
Obecny rok będzie kolejnym, w którym rosną nakłady na rozwój rowerowej infrastruktury, mocno dotowanej z funduszy unijnych. W samym regionie warszawskim w końcu ub. roku uruchomiono nabory z budżetem przekraczającym 52 mln zł na ścieżki i parkingi rowerowe oraz poprawę bezpieczeństwa. Projekty na Śląsku obejmują budowę metropolitalnych dróg rowerowych częściowo finansowanych z funduszy UE do 2027 r.
Rozwój infrastruktury rowerowej ma już znaczenie strategiczne, bo z badań Polskiego Stowarzyszenia Rowerowego (PSR) wynika, że w ciągu roku (2025 vs. 2024) odsetek osób dojeżdżających rowerem do pracy wzrósł z 29 proc. do 47 proc. a tych, którzy wybierają rower podczas codziennych zakupów – z 30 proc. do 43 proc. – Ponad połowa respondentów wskazuje również na realne oszczędności finansowe, a niemal co drugi użytkownik dostrzega ekologiczny wymiar codziennej jazdy. Coraz więcej osób wybiera rower także z bardzo praktycznych powodów – aby omijać korki, skracać czas przejazdu i zachować większą niezależność w mieście – mówi Mateusz Pytko, prezes PSR.
Rowery kosztem samochodów
Dlatego samorządy przywiązują do rozwoju infrastruktury coraz większą wagę. W ubiegłym roku w Warszawie powstało 57,5 km nowych dróg rowerowych, najwięcej w historii. To ponad 20 km tras oddzielonych od jezdni oraz kolejne 35 km odcinków jednokierunkowych z dopuszczonym ruchem rowerowym również „pod prąd”. Priorytet ma budowa nowych tras dla rowerzystów, ale równocześnie wyremontowane zostało ponad 20 km już istniejących.
Czytaj więcej
Rowerzyści z małych miast i dużych metropolii walczą o puchar Rowerowej Stolicy Polski. W tym roku w kampanii zarejestrowało się 250 samorządów.
W Gdańsku wraz z budową trasy tramwajowej Gdańsk Południe-Wrzeszcz powstanie ponad 5 kilometrów nowej infrastruktury rowerowej, w tym kolejna ekostrada, czyli trasa rowerowa o podwyższonych parametrach. Będzie realizowana zarówno wzdłuż nowego tramwaju, jak i wraz z przebudową okolicznych układów drogowych. We wrześniu ubiegłego roku otwarta została pierwsza ekostrada, która połączyła Śródmieście z dzielnicą Chełm. Warunki dla ruchu rowerowego udało się znacznie poprawić, anektując pod trasę jeden z trzech pasów jezdni samochodowej.
Katowice, gdzie funkcjonuje ponad 200 km tras rowerowych, także stawiają na budowę szybkich, komfortowych dróg dla rowerów. Można już jeździć odcinkiem velostrady od Brynowa w kierunku Giszowca, a przygotowywane są kolejne połączenia, w tym do sąsiednich miast – Sosnowca i Mysłowic. To jednak wciąż za mało wobec potrzeb: podczas ostatniego posiedzenia komisji transportu katowickiej Rady Miasta, przedstawiciel środowiska rowerowego stwierdził, że mimo postępów, tempo rozwoju infrastruktury i jakość połączeń w Katowicach nie dorównuje działaniom Krakowa, Wrocławia, Poznania czy Gdańska.
Wreszcie rok bez ofiar
Zwłaszcza, że rozbudowa infrastruktury ma wpływ na poprawę bezpieczeństwa kierujących jednośladami. Badanie PSR z 2025 r. pokazało, że to jeden z kluczowych warunków dalszego rozwoju transportu rowerowego. Aż 86 proc. rowerzystów deklaruje, że czuje się bezpiecznie podczas jazdy po swojej okolicy, jednak użytkownicy jasno wskazują obszary wymagające dalszych inwestycji. Najczęściej wymieniane są: rozwój wydzielonej infrastruktury rowerowej, lepsze oświetlenie tras oraz większa edukacja kierowców i rowerzystów.
W Warszawie 2025 r. okazał się kolejnym bez wypadków śmiertelnych z udziałem rowerzystów. Poprzednio taka sytuacja miała miejsce dwa lata wcześniej, z kolei w latach 2022 i 2024 doszło do jednego takiego wypadku. – Wizja zero w ruchu rowerowym staje się rzeczywistością i jednocześnie ten środek transportu zyskuje na popularności. Oba te zjawiska napędzają się nawzajem. Bezpieczna przestrzeń zachęca kolejne osoby do jazdy, a im więcej rowerzystów, tym większą uwagę zwracają na nich kierowcy – mówi Jakub Dybalski, naczelnik Wydziału Komunikacji Społecznej warszawskiego Zarządu Dróg Miejskich.
Czytaj więcej
Wyniki badań potwierdzają, że rosnąca turystyka rowerowa staje się impulsem rozwojowym dla lokalnych gospodarek. Zachętą dla turystów jest rozbudow...
Tak jest m.in. w mniejszym Białymstoku, gdzie na koniec 2025 r. wybudowanych było 173,46 km dróg dla rowerów i pieszo-rowerowych. – Rozbudowa sieci dróg rowerowych zwiększa bezpieczeństwo uczestników ruchu oraz zachęca do korzystania z roweru jako codziennego środka transportu. Dzięki temu możliwe jest ograniczenie natężenia ruchu samochodowego, redukcja emisji spalin i poprawa jakości powietrza w mieście – komentuje Tomasz Klim, zastępca prezydenta Białegostoku. Na bieżący rok zaplanowano w tym mieście dokończenie budowy 9 km dróg rowerowych, kontynuację budowy 4 km, a na kolejne trasy zaplanowane są przetargi warte w sumie ok. 35 mln zł.
Będą łączyć miasta
Kluczowa dla uwolnienia potencjału ruchu rowerowego w danym mieście jest spójność sieci. Warszawa wchodzi w taki etap budowy infrastruktury, w którym praktycznie każda inwestycja już łączy się w znaczący sposób z pozostałymi. Priorytetem jest obecnie budowa międzydzielnicowej trasy N-S biegnącej przez Śródmieście. W przygotowaniu są brakujące ogniwa – na ulicach: Mickiewicza, Andersa i Puławskiej oraz na placu Wilsona. W najbliższych latach powstaną drogi rowerowe m.in. na ulicach Lucerny, Patriotów i Żeromskiego oraz w alei Waszyngtona i alei Niepodległości.
W dużych aglomeracjach znaczenia będą nabierać rozwijające się systemy roweru metropolitalnego. W Trójmieście, gdzie funkcjonuje system Mevo, tylko w samym Gdańsku mieszkańcy mają do dyspozycji ponad 3000 rowerów oraz 438 stacji postoju. A rozwijający się system stanowi ważne uzupełnienie transportu publicznego i codziennych podróży mieszkańców.
Czytaj więcej
Władze Opola ogłosiły przetarg na wyłonienie operatora systemu roweru miejskiego. Wpisują się w krajowy trend - kolejne miasta wprowadzają współdzi...
Wymiaru aglomeracyjnego nabiera także Wrocławski Rower Miejski, który rozszerza się poza granice miasta. Z inicjatywy Stowarzyszenia Aglomeracja Wrocławska (SAW) działa już w okolicznych gminach: Czernicy, Kobierzycach, Kątach Wrocławskich, Siechnicach i Wiszni Małej, a sieć w tych pięciu gminach powiększyła się łącznie do 220 rowerów i 22 stacji. – Sukces programu sprawia, że w najbliższych miesiącach planowane jest uruchomienie nowych stacji oraz włączenie do systemu następnych gmin. Dzięki współpracy samorządów oraz zaangażowaniu finansowemu stowarzyszenia mieszkańcy aglomeracji zyskują wygodną alternatywę dla transportu samochodowego – podkreśla Tomasz Wiśliński, prezes SAW.
Rekordową skalę osiągnął jednak Metrorower w aglomeracji katowickiej, największy w Polsce i jeden z największych w Europie systemów roweru miejskiego. To ponad 7 tys. rowerów w 945 stacjach na terenie 40 miast i gmin, uzupełniających miejski transport w aglomeracji m.in. poprzez technologiczną integrację. Przykładowo pasażerowie Kolei Śląskich mogą już z biletem bezpłatnie wypożyczać rowery na 60 min.
Więcej zielonych dróg
Rower miejski poprawiający atrakcyjność oferty transportu zbiorowego, zwłaszcza ułatwiający dojazd na tzw. pierwszym lub ostatnim kilometrze, będzie coraz bardziej integrowany z całym otoczeniem transportowym. Działające nieprzerwanie od 2012 r. warszawskie Veturilo to już pełnoprawny element większego systemu transportowego, który uzupełnia się z komunikacją miejską. Taryfa Veturilo jest progresywna, a największe zagęszczenie stacji jest w centralnych obszarach Warszawy. – Premiujemy więc krótkie podróże i zapewniamy alternatywne opcje przemieszczania się przede wszystkim w obszarach, które nie są już w stanie przyjąć większego ruchu samochodów indywidualnych – mówi Jakub Dybalski.
Ale rowerzyści chcą ekologicznych tras. Rozwój zielonych dróg rowerowych jest już elementem długofalowej polityki Wrocławia, mającej łączyć mobilność, adaptację do zmian klimatu i rewitalizację terenów zieleni. – Podczas konsultacji społecznych mieszkańcy jasno wskazali, że chcą poruszać się rowerem nie tylko szybciej i bezpieczniej, ale także przyjemniej, wśród zieleni i z dala od głównych ulic. Realizujemy ten kierunek również w ścisłym centrum miasta – mówi Monika Kozłowska-Święconek, dyrektor Wydziału Mobilności Miejskiej. Przykładem jest Promenada Staromiejska, gdzie miasto wraz z Zarządem Zieleni Miejskiej (ZDM) buduje spójny ciąg pieszo-rowerowy. Kończy się postępowanie przetargowe na przebudowę wschodniej części Promenady Staromiejskiej – od ul. Piotra Skargi do ul. Oławskiej.
– Chcemy, aby było tu więcej zieleni, ale równie ważne jest odtworzenie wygodnych ciągów komunikacyjnych na terenie cennym historycznie i przyrodniczo – zapowiada Jacek Mól, dyrektor ZDM. Projekt obejmuje przebudowę ścieżek, nowe elementy małej architektury, likwidację barier architektonicznych, zagospodarowanie wód opadowych, zabezpieczenie skarp przed erozją oraz nowe nasadzenia drzew i roślin.
