Dolmel zmienił się w przemysłowy park

Jeden z największych zakładów przemysłowych związanych z Wrocławiem powstał 70 lat temu.

Publikacja: 25.05.2017 22:30

Utworzony w 1947 r. Dolmel był w latach 1947–1990 niemal monopolistą na polskim rynku w produkcji maszyn elektrycznych. Część produktów tego zakładu trafiała też do krajów byłego bloku wschodniego oraz na inne rynki. Teraz w miejscu tego zakładu znajduje się Wrocławski Park Przemysłowy, który skupia ponad 50 firm.

Decyzja o powstaniu fabryki maszyn elektrycznych została podjęta przez komunistyczne władze już w styczniu 1946 r., czyli zaledwie kilka miesięcy po zakończeniu oblężenia Wrocławia. Wybrano miejsce po zniszczonej niemieckiej fabryce Fahrzeug und Motoren Werke „FAMO". Pod koniec wojny Niemcy wywieźli maszyny i urządzenia na zachód, pozostałe zniszczyli. W wyniku działań wojennych zniszczeniu uległo od 20 do 60 proc. hal produkcyjnych, niemal cała instalacja elektryczna, połowa torów kolejowych. Polecenie utworzenia Fabryki Wielkich Maszyn Elektrycznych w ramach Zjednoczenia Przemysłu Maszyn Elektrycznych wydał w maju 1947 r. Centralny Zarząd Przemysłu Elektrotechnicznego w Warszawie. Fabryka miała produkować silniki elektryczne dla potrzeb przemysłu ciężkiego oraz generatory i turbozespoły.

Oficjalna decyzja o utworzeniu przedsiębiorstwa została wydana przez ministra przemysłu i handlu 9 grudnia 1948 r.

Z czasem fabryka zmienia nazwę na Dolnośląskie Zakłady Wytwórcze Maszyn Elektrycznych, a numerację na M-51. W 1950 r. wprowadzony został znak patentowy M-5, a w roku 1961 Urząd Patentowy zatwierdził znak „Dolmel".

Pierwsza produkcja obejmowała budowę prostych urządzeń elektrycznych (np. wózków akumulatorowych). Tworzone były tam silniki asynchroniczne o mocy około 10 kW. Od 1949 r. przekazywane były do hut pierwsze turbosilniki o mocy 1500 kW. Pierwszy generator produkujący prąd o mocy 2 MW opuścił zakład w lipcu 1953 r. W kolejnych latach robotnicy produkowali znacznie większe maszyny.

W 1990 r., po upadku systemu komunistycznego, Dolmel – jako jeden z pierwszych zakładów przemysłowych w kraju – został sprywatyzowany. Jednak do dzisiaj na tym terenie są produkowane maszyny elektryczne – w tym generatory, z których słynął Dolmel.

Nazwa „Dolmel" obejmuje teraz wyodrębniony obszar Wrocławskiego Parku Przemysłowego. Właścicielem terenu jest DOZAMEL sp. z o.o. – jedna z firm wyłonionych z dawnego Dolmelu. Dolmelowskie korzenie mają też spółki: DONAKO (producent i dostawca komponentów oraz narzędzi specjalnych do produkcji maszyn elektrycznych), DFME (konstruuje i produkuje jedne z najlepszych na świecie maszyn elektrycznych średniej i dużej mocy – generatory i silniki) oraz producent generatorów, obecnie należący do General Electric.

Teren dawnego Dolmelu to dziś miejsce prowadzenia działalności przez takich światowych potentatów, jak Fortaco, DeLaval, Air Products. W tym przemysłowym środowisku przy ulicy Fabrycznej 10 zlokalizowane są też ścianki wspinaczkowe oraz szkoły językowe.

Utworzony w 1947 r. Dolmel był w latach 1947–1990 niemal monopolistą na polskim rynku w produkcji maszyn elektrycznych. Część produktów tego zakładu trafiała też do krajów byłego bloku wschodniego oraz na inne rynki. Teraz w miejscu tego zakładu znajduje się Wrocławski Park Przemysłowy, który skupia ponad 50 firm.

Decyzja o powstaniu fabryki maszyn elektrycznych została podjęta przez komunistyczne władze już w styczniu 1946 r., czyli zaledwie kilka miesięcy po zakończeniu oblężenia Wrocławia. Wybrano miejsce po zniszczonej niemieckiej fabryce Fahrzeug und Motoren Werke „FAMO". Pod koniec wojny Niemcy wywieźli maszyny i urządzenia na zachód, pozostałe zniszczyli. W wyniku działań wojennych zniszczeniu uległo od 20 do 60 proc. hal produkcyjnych, niemal cała instalacja elektryczna, połowa torów kolejowych. Polecenie utworzenia Fabryki Wielkich Maszyn Elektrycznych w ramach Zjednoczenia Przemysłu Maszyn Elektrycznych wydał w maju 1947 r. Centralny Zarząd Przemysłu Elektrotechnicznego w Warszawie. Fabryka miała produkować silniki elektryczne dla potrzeb przemysłu ciężkiego oraz generatory i turbozespoły.

2 / 3
artykułów
Czytaj dalej. Subskrybuj
Materiał partnera
Ciechanów idealny na city break
Materiał partnera
Nowa trakcja turystyczna Pomorza Zachodniego
Materiał partnera
Dolny Śląsk mocno stawia na turystykę
Regiony
Samorządy na celowniku hakerów
Materiał partnera
Niezależność Energetyczna Miast i Gmin 2024 - Energia Miasta Szczecin
Regiony
Nie tylko infrastruktura, ale też kultura rozwijają regiony