Krajobraz opisany jest głównie w studium i planach

Zarządzanie przestrzenią utrudnią gminom braki w przepisach i problemy z ich stosowaniem.

Publikacja: 03.04.2019 15:00

Na zlecenie Narodowego Instytutu Architektury i Urbanistyki, we współpracy z Ministerstwem Kultury i Dziedzictwa Narodowego, wśród przedstawicieli samorządów gminnych zostało przeprowadzone badanie dotyczące kształtowania krajobrazu i estetyki przestrzeni publicznych w gminach. Głównym celem badania było rozpoznanie, jaką wagę przywiązują władze i mieszkańcy gmin do problematyki estetyki otoczenia.

Dla 65,8 proc. samorządów gminnych objętych badaniem ochrona i kształtowanie krajobrazu oraz estetyka przestrzeni publicznych są ważne dla rozwoju gminy i zostały ujęte w dokumentach strategicznych oraz planistycznych gmin (uchwałach). Częściej tego rodzaju postawa samorządów występuje w przypadku gmin miejskich i miast na prawach powiatu. Zagadnienia związane z ochroną i kształtowaniem krajobrazu oraz estetyki przestrzeni publicznych najczęściej podejmowane są w studiach uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy (85,9 proc.) i w miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego (78,6 proc.). Potwierdza to rolę tych dokumentów jako podstawowych narzędzi kształtowania przestrzeni.

Jednocześnie tylko część wyznaczonych w studium przestrzeni publicznych (innego typu niż drogi) pozostaje objęta miejscowymi planami zagospodarowania przestrzennego. Dotyczy to od 30 proc. do 48 proc. gmin. W około 20 proc. gmin dla przestrzeni mających znaczenie dla integrowania społeczności i zdrowia mieszkańców (przestrzenie wielofunkcyjne, np. place miejskie oraz tereny zieleni) nie opracowano żadnego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W zestawieniu z deklarowaną przez respondentów dużą wagą przywiązywaną do estetyki otoczenia świadczy to o niedostatecznej świadomości i umiejętności wykorzystania miejscowych planów.

Ustawa krajobrazowa z 2015 r. szczególnie w mniejszych gminach pozostaje dotąd słabo wykorzystanym instrumentem. Tylko nieliczne gminy (1,3 proc.) uchwaliły wspomniany akt prawa miejscowego, a niewiele większy odsetek (4,6 proc.) pracuje nad jego projektem.

Wśród władz gminy najliczniej zgłaszane problemy w skutecznym kształtowaniu wartościowej przestrzeni dotyczą niedostatków przepisów prawnych, problemów z ich stosowaniem oraz edukacji i kształtowania świadomości społecznej odnośnie do estetyki i współdziałania w przestrzeni publicznej.

Badanie ankietowe na zlecenie Narodowego Instytutu Architektury i Urbanistyki przeprowadziła firma ASM – Centrum Badań i Analiz Rynku sp. z o.o. w grudniu 2018 r. na reprezentatywnej próbie gmin liczącej 746 gmin (respondentami byli przedstawiciele samorządów gminnych).

Materiał partnera
Dolny Śląsk mocno stawia na turystykę
Materiał Promocyjny
Tajniki oszczędnościowych obligacji skarbowych. Możliwości na różne potrzeby
Regiony
Samorządy na celowniku hakerów
Materiał partnera
Niezależność Energetyczna Miast i Gmin 2024 - Energia Miasta Szczecin
Regiony
Nie tylko infrastruktura, ale też kultura rozwijają regiony
Materiał Promocyjny
Naukowa Fundacja Polpharmy ogłasza start XXIII edycji Konkursu o Grant Fundacji
Regiony
Tychy: Rządy w mieście przejmuje komisarz wybrany przez Mateusza Morawieckiego