Synagoda w Kolbuszowej powstała w drugiej połowie XIX wieku. W czasie drugiej wojny światowej została zdewastowana przez hitlerowców. Odbudowano ją w latach 50. ubiegłego wieku i utworzono tam Muzeum Kultury Ludowej. Była tam mała ekspozycja judaików.

Osiem lat temu budynek przejęła Fundacja Ochrony Dziedzictwa Żydowskiego. Jednak w obiekcie nic się nie działo. Stał i niszczał.

Władze miasta niespełna dwa lata temu zdecydowały się więc odkupić dawną synagogę od fundacji. Umowa sprzedaży opiewała na 200 tys. zł. Samorząd Kolbuszowej obiecał zapłacić tę kwotę w trzech ratach. Pierwszą najniższą sięgającą 40 tys. zł zapłacono tuż przy podpisaniu umowy, drugą ratę w wysokości 60 tys. zł miasto miało zapłacić w 2015 roku, a ostatnią – 100 tys. zł ma przelać na konto fundacji do końca czerwca 2016 roku.

Władze Kolbuszowej mają plan, co dalej z budynkiem byłej synagogi. Widzą tam Centrum Edukacji Kulturalnej i Regionalnej oraz miejskie muzeum.

Jego tworzenie powierzono Miejskiej i Powiatowej Bibliotece Publicznej w Kolbuszowej, która razem z Regionalnym Towarzystwem Kultury powoli gromadzi eksponaty.

W jej zbiorach jest już m.in. 5 tys. starych fotografii, które przekazali na potrzeby przyszłego muzeum mieszkańcy miasta.

W stałej ekspozycji będzie miejsce poświęcone historii Kolbuszowej oraz jej żydowskim mieszkańcom. – Nie da się tego uniknąć. To część naszej historii – podkreśla Andrzej Dominik Jagodziński, dyrektor Miejskiej i Powiatowej Biblioteki Publicznej w Kolbuszowej. Poza tym w Centrum ma się znaleźć miejsce na prace miejscowych artystów.

Kiedy powstanie nowe Centrum wraz z muzeum? Na razie nie wiadomo. Miasto zbiera środki na ten cel. Szacunki mówią, że potrzeba miliona złotych na wyremontowanie budynku byłej synagogi.

Urzędnicy z Kolbuszowej jeszcze w styczniu zamierzają wystąpić o dotacje do resortu kultury i dziedzictwa narodowego.

Na razie przygotowują odpowiedni wniosek. – Liczymy, że dostaniemy pieniądze. Wtedy będziemy mogli rozpocząć prace związane z renowacją budynku – mówi dyr. Jagodziński.

W Kolbuszowej od blisko 60 lat działa Muzeum Kultury Ludowej.Jego zakres obejmuje dwie grupy etnograficzne: Laskowiaków i Rzeszowiaków. W 1978 r. otwarto najważniejszą ekspozycję muzeum – Park Etnograficzny, czyli skansen budownictwa ludowego.