Srebrny jubileusz inscenizacji grunwaldzkiej bitwy

Tegoroczne starcie wojsk Jagiełły z zastępami zakonu krzyżackiego oglądać będzie 100 tysięcy widzów, na których czekają także nowe, niedostępne wcześniej atrakcje.

Publikacja: 10.07.2023 09:00

Inscenizacje bitwy pod Grunwaldem odbywają się w miejscu niegdysiejszego starcia od 1998 r.

Inscenizacje bitwy pod Grunwaldem odbywają się w miejscu niegdysiejszego starcia od 1998 r.

Foto: mat. pras.

Artykuł przygotowany przez Urząd Województwa Warmińsko-Mazurskiego

15 lipca na Polach Grunwaldu po raz 25. spotkają się tysiące rekonstruktorów i dziesiątki tysięcy widzów, żeby uczestniczyć w inscenizacji bitwy wojsk polsko-litewskich z Zakonem Krzyżackim. – Coroczna rekonstrukcja największej bitwy średniowiecznej Europy to fenomen historyczno-organizacyjny na światową skalę i jedno z najważniejszych wydarzeń, promujących nasz region – mówi marszałek województwa warmińsko-mazurskiego Gustaw Marek Brzezin.

Wyjątkowa edycja

Choć z góry wiadomo, kto zwycięży, a kto zostanie pokonany, od ćwierć wieku cykliczne odtworzenie starć wojsk króla Jagiełły i księcia Witolda z armią wielkiego mistrza Ulricha von Jungingena ściąga na Pola Grunwaldu rzesze fanów z całego świata. Zarówno widzów, jaki i odtwórców spektakularnych wydarzeń. Z biegiem lat, z początku lokalne przedsięwzięcie, z czasem wspierane przez samorząd województwa, urosło do rangi jednej z największych rekonstrukcji historycznych na świecie.

Grunwald to wspólne europejskie dziedzictwo przypomina marszałek województwa warmińsko- -mazurskiego

Grunwald to wspólne europejskie dziedzictwo przypomina marszałek województwa warmińsko- -mazurskiego Gustaw Marek Brzezin

Tegoroczna edycja będzie wyjątkowa nie tylko ze względu na jubileusz i bogaty program uroczystości. – Po raz pierwszy rekonstrukcja bitwy, która stanowi punkt kulminacyjny obchodów Dni Grunwaldu, odbędzie się przy w pełni działającym Muzeum Bitwy pod Grunwaldem w Stębarku, które oddaliśmy do użytku we wrześniu ubiegłego roku. To najnowocześniejsza instytucja kultury w północno-wschodniej Polsce. Lwią część z ponad 48 mln złotych na budowę stanowiły środki samorządu województwa. Chwała i znaczenie dla Polski grunwaldzkiej wiktorii od dawna zasługiwały na upamiętnienie w postaci muzeum na miarę XXI wieku – tłumaczy marszałek Brzezin.

Dwa nagie miecze

Aby wczuć się klimat wydarzeń, które będą odtwarzane podczas tegorocznych Dni Grunwaldu, cofnijmy się o 613 lat. 15 lipca 1410 roku około godziny 8 wojska polsko-litewskie stanęły u południowego brzegu jeziora Łubień. Od zachodu nadciągali Krzyżacy. Jagiełło nie spieszył się do bitwy. Jego wojska stały w lesie, ukryte przed upałem, na który narażone były oddziały krzyżackie. Król spokojnie wysłuchał mszy, dokonał pasowania rycerzy, później zaczął wydawać rozkazy bojowe.

Wielki mistrz czekał cztery godziny, aż sprzymierzeni przystąpią do bitwy. Zniecierpliwieni Krzyżacy przysłali wówczas królowi heroldów i osławione dwa nagie miecze. Dary zostały przyjęte, armia króla odśpiewała Bogurodzicę i koło południa połączone wojska polsko-litewskie, w sile około 30 tysięcy zbrojnych, przystąpiły do walki z mniej liczebnym przeciwnikiem. Sześć godzin później potęga Krzyżaków została niemal doszczętnie złamana, wielki mistrz poległ na polu bitwy, a wraz z nim prawie cała zakonna elita.

Zwycięstwo nad Krzyżakami rozniosło się w Europie szerokim echem. Dwa lata później dzień 15 lipca uznano w Polsce za święto państwowe. Bitwa pod Grunwaldem stała się podwaliną kilkuwiecznej potęgi polsko-litewskiej oraz symbolem tryumfu nad niemieckim żywiołem, wobec dalszych tragicznych dziejów państwa polskiego, który krzepił serca Polaków. – Obecnie obchody Dni Grunwaldu są wyrazem naszego szacunku do historii, tradycji oraz znakiem dialogu i pojednania między narodami. Grunwald to nasze wspólne europejskie dziedzictwo – dodaje marszałek.

Dni Grunwaldu, które stały się rozpoznawalną marką na świecie, miały skromne początki. W uroczystościach uczestniczyli harcerze, wojsko i władze lokalne. Po raz pierwszy na uroczystości rekonstruktorów historycznych zaprosił w 1992 r. wójt gminy Henryk Kacprzyk. Przyjechali wówczas członkowie Bractwa Miecza i Kuszy z Warszawy. Z ich udziałem urządzano niewielkie pokazy walk rycerskich. W 1997 r. na Polach Grunwaldu pojawili się rekonstruktorzy z Konfraterni św. Wojciecha z Zamku w Gniewie, którzy odegrali rolę Krzyżaków, podczas gdy grupa warszawska wcieliła się w wojska polsko-litewskie. Wspólna zabawa zainspirowała Jacka Szymańskiego – etatowego odtwórcę roli króla Jagiełły – do zaproszenia do udziału w kolejnej rocznicy bitwy wszystkich grup rekonstrukcyjnych skupionych w Kapitule Rycerstwa Polskiego. Organizacji podjęli się Błażej Piłatowski i Jacek Szymański z Bractwa Miecza i Kuszy z Warszawy oraz Krzysztof Górecki i Jarosław Struczyński z Konfraterni św. Wojciecha z Gniewa.

Ćwierć wieku inscenizacji

W 1998 r. odbyła się pierwsza inscenizacja bitwy pod Grunwaldem w formule, jaka utrwaliła się z czasem w powszechnym odbiorze. Wówczas wzięło w niej udział ponad 350 walczących. Wtedy nikt nie mógł przypuszczać, że pomysł garstki pasjonatów rycerstwa i kultury średniowiecza urośnie do takiej rangi. Z roku na rok do Grunwaldu przybywało coraz więcej widzów, rekonstruktorów, a kolejne inscenizacje oglądali prezydenci i premierzy Litwy i Polski. W 600. rocznicę bitwy po Grunwaldem w inscenizacji uczestniczyło ponad 2 tysiące osób. Grunwald stawał się swoistą mekką dla współczesnych pasjonatów rycerstwa i jedną z największych średniowiecznych imprez historycznych w Europie. Po przerwie związanej z pandemią, choć 23. bitwa została rozegrana w internecie partią szachów pomiędzy królem i wielkim mistrzem, w pełnym wymiarze Grunwald powrócił w ubiegłym roku. Na ten zaplanowano uroczystą inscenizację, upamiętniającą piękny jubileusz ćwierćwiecza tego dorocznego, niezwykłego spektaklu. Zgodnie z prawdą historyczną odbędzie się ona 15 lipca. Na Pola Grunwaldu wyjedzie około 1,5 tys. inscenizatorów, 5 tys. zaś pozostanie w obozowiskach, w których od 12 lipca będą się odbywały turnieje rycerskie, pokazy dawnych rzemiosł, koncerty muzyczne, warsztaty i wiele innych atrakcji związanych z kulturą średniowiecza.

Dni Grunwaldu co roku rozpoczynają się w środę rano i kończą w niedzielę około południa. Organizatorem wydarzenia jest marszałek województwa. – Jedno z najważniejszych zwycięstw polskiego oręża to nasze historyczne dziedzictwo, które należy upamiętniać i celebrować. Jako samorządowi województwa zależało nam, aby grunwaldzkim obchodom towarzyszyła niezwykła atmosfera. Dlatego sukcesywnie inwestowaliśmy środki w poprawę otoczenia pól grunwaldzkich, remont wzgórza pomnikowego, kaplicy pobitewnej, powstały nowe drogi, parkingi, pole namiotowe z niezbędnym zapleczem, do loży dam dobudowane zostały trybuny, które są odwzorowaniem średniowiecznych. A przede wszystkim nowe, nowoczesne muzeum. Grunwald to marka i wizytówka naszego regionu, która przyciąga mieszkańców i gości nie tylko na lipcowe wydarzenia, ale przez cały rok – podkreśla marszałek Brzezin.

Nawet 100 tys. widzów

Na tegorocznych obchodach, zwłaszcza w sobotę, kiedy to o godz. 15 rozegra się XXV inscenizacja bitwy pod Grunwaldem, spodziewanych jest nawet 100 tys. widzów. Poprzedzi ją tradycyjny apel grunwaldzki na wzgórzu pomnikowym. Podczas oficjalnej części uroczystości, w której uczestniczą parlamentarzyści, przedstawicie rządu, samorządu, wojsko oraz harcerze, odtwórcom ról króla Jagiełły i księcia Witolda zostaną wręczone symboliczne już miecze. – Serdecznie zapraszam państwa do Grunwaldu, aby wspólnie uczcić jedno z najważniejszych zwycięstw polskiego oręża i doświadczyć niezapomnianych wrażeń, które niesie ze sobą spektakularne widowisko, jakim jest odtworzenie rycerskiej bitwy – dodaje marszałek.

Artykuł przygotowany przez Urząd Województwa Warmińsko-Mazurskiego

Artykuł przygotowany przez Urząd Województwa Warmińsko-Mazurskiego

15 lipca na Polach Grunwaldu po raz 25. spotkają się tysiące rekonstruktorów i dziesiątki tysięcy widzów, żeby uczestniczyć w inscenizacji bitwy wojsk polsko-litewskich z Zakonem Krzyżackim. – Coroczna rekonstrukcja największej bitwy średniowiecznej Europy to fenomen historyczno-organizacyjny na światową skalę i jedno z najważniejszych wydarzeń, promujących nasz region – mówi marszałek województwa warmińsko-mazurskiego Gustaw Marek Brzezin.

Pozostało 94% artykułu
Warto zobaczyć
Najciekawsze szlaki spacerowe w Warszawie
Materiał Promocyjny
Zrównoważony transport miejski w Polsce Wschodniej: program Fundusze Europejskie
Warto zobaczyć
Warszawa najbardziej atrakcyjna dla turystów. Jak wygląda reszta stawki?
Warto zobaczyć
Warszawa: Na Żoliborzu powstaje Skwer Krasińskiego
Warto zobaczyć
Warszawa pokazała nowe świąteczne iluminacje
Materiał Promocyjny
Politechnika Śląska uruchamia sieć kampusową 5G
Warto zobaczyć
Dokąd na spacer w stolicy
Warto zobaczyć
Warszawa: Złota wyspa w środku miasta